پیام پروژه جدید مازراتی، برای خودروسازی ایران چیست؟
ماجرای بازگشت مازراتی به بازار، یک سؤال مهم برای صنعت خودروی ایران ایجاد میکند. گزارشها حاکی از آن است که این خودروساز ایتالیایی برای توسعه دو خودروی برقی جدید، به سراغ هوآوی و جک رفته است؛ هوآوی فناوریهای کابین هوشمند، رانندگی خودکار و قوای محرکه برقی را تأمین میکند و جک نیز مهندسی و تولید را بر عهده میگیرد.
دلیل این همکاری، فقط دسترسی به فناوری نیست؛ اقتصاد تولید هم در میان است. مازراتی در سال ۲۰۲۵ کمتر از ۸ هزار دستگاه خودرو فروخته و حدود ۱۹۸ میلیون یورو زیان عملیاتی تعدیلشده داشته است. در چنین شرایطی، توسعه مستقل یک پلتفرم و مجموعه فناوریهای جدید میتواند هزینهای سنگین باشد.
اما این مدل همکاری یک سؤال جدی برای ایران ایجاد میکند: چرا شرکتهای ایرانی که سالها با خودروسازان چینی، از جمله جک، همکاری داشتهاند، کمتر به سمت توسعه مشترک محصول و انتقال توان مهندسی حرکت کردهاند؟
پاسخ را باید در مجموعهای از عوامل جستوجو کرد؛ از ساختار کمرقابت بازار و پایین بودن انگیزه برای سرمایهگذاری بلندمدت، تا تحریمها، محدودیتهای تأمین مالی و دشواری دسترسی به بازارهای صادراتی. برای یک خودروساز چینی، مسئله فقط اندازه بازار ایران نیست؛ مهم این است که آیا میتواند از ایران به بازارهای دیگر هم دسترسی پیدا کند و سرمایه و فناوری خود را با ریسک قابلقبول وارد و خارج کند.
بنابراین، داشتن شریک چینی بهتنهایی برای تبدیل ایران به پایگاه توسعه محصول و صادرات کافی نیست. سؤال اصلی این است: چه چیزی باید در ایران تغییر کند تا سرمایهگذار خارجی، ایران را نه فقط بازار فروش، بلکه محل سرمایهگذاری و تولید صادراتمحور ببیند؟
