هشدار یک داروساز نسبت به تزریق آمپول نوروبیون
تزریق آمپول «نوروبیون» که طی سال های اخیر به عنوان راهکاری برای رفع خستگی و افزایش انرژی مورد استقبال عمومی قرار گرفته، از دیدگاه متخصصان داروسازی بالینی نیازمند نگاه علمیتر است.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از وبدا، دنا فیروزآبادی، متخصص داروسازی بالینی، با اشاره به شهرت «نوروبیون» به عنوان یکی از فرآوردههای پرمصرف حاوی ویتامین B، گفت: در سالهای اخیر، مصرف این آمپول بهویژه برای رفع خستگی، افزایش انرژی و بهبود ضعف عمومی بدن بسیار رایج شده است. با این حال باید پرسید که آیا واقعاً نوروبیون یک «درمان سریع خستگی» است یا با یک باور عمومی و نادرست مواجه هستیم.
وی با معرفی بیشتر ماهیت این دارو توضیح داد: نوروبیون اغلب ترکیبی از سه ویتامین مهم گروه B شامل B۱ (تیامین)، B۶ (پیریدوکسین) و B۱۲ (کوبالامین) است که نقش مهمی در عملکرد سیستم عصبی، تولید انرژی در بدن و سلامت سلولهای عصبی دارند؛ بدیهی است که در برخی شرایط پزشکی، کمبود این ویتامینها میتواند با علائمی مانند ضعف، بیحسی، گزگز دست و پا و خستگی همراه باشد.
اثر درمانی تنها با تشخیص کمبود محقق میشود
فیروزآبادی با تأکید بر لزوم استفاده منطقی از داروها، تصریح کرد: مصرف نوروبیون تنها در صورتی اثر درمانی واقعی دارد که فرد دچار کمبود یکی از این ویتامینها باشد، بنابراین در افرادی که سطح این ویتامینها در بدن آنها در محدوده طبیعی است، تزریق آمپول نوروبیون اغلب تأثیر قابل توجهی در افزایش انرژی یا رفع خستگی ایجاد نمیکند.
وی درباره دلایل احساس بهبود موقت پس از تزریق گفت: یکی از دلایل رایج شدن مصرف این آمپول، احساس بهبود موقت پس از تزریق است که میتواند ناشی از دلایل مختلفی از جمله اثر روانی (پلاسیبو) یا بهبود نسبی در افرادی باشد که به طور واقعی دچار کمبود خفیف بودهاند؛ اما این موضوع بهمعنای ضرورت مصرف مکرر یا خودسرانه آن نیست.
خطر عوارض عصبی با مصرف بیرویه ویتامین B۶
فیروزآبادی با هشدار نسبت به تصور بیخطر بودن مطلق این دارو گفت: مصرف بیرویه آمپول نوروبیون نیز مانند هر فرآورده دارویی دیگر میتواند با عوارض همراه باشد، یکی از ویتامینهای موجود در این ترکیب، یعنی ویتامین B۶، در صورت مصرف طولانیمدت و در دوزهای بالا، ممکن است باعث بروز مشکلات عصبی مانند گزگز یا بیحسی در دست و پا شود.
این متخصص داروسازی بالینی با اشاره به اولویتبندی درمانها افزود: در بسیاری از موارد، کمبودهای خفیف تا متوسط ویتامینهای گروه B را میتوان به کمک رژیم غذایی مناسب یا مکملهای خوراکی جبران کرد و نیازی به تزریق وجود ندارد. تزریق آمپول اغلب تنها در شرایط خاص پزشکی و با تشخیص پزشک توصیه میشود.
تأخیر در تشخیص بیماریهای زمینهای؛ پیامد خوددرمانی
فیروزآبادی با تأکید بر اینکه خستگی یک علامت غیر اختصاصی است که میتواند علت های بسیار متنوعی داشته باشد، گفت: از کمخوابی و استرس گرفته تا کمخونی، اختلالات تیروئید، بیماریهای مزمن یا کمبودهای تغذیهای دیگر، همه میتواند عامل خستگی باشد، بنابراین نسبت دادن ساده خستگی به کمبود ویتامین و استفاده خودسرانه از نوروبیون میتواند باعث تأخیر در تشخیص علت اصلی مشکل شود. او با اشاره به رویکرد علمی در داروسازی تأکید کرد: مصرف ویتامینها باید بر اساس نیاز واقعی فرد و با بررسی علمی انجام شود، نه تنها بر اساس تجربه دیگران یا توصیههای غیرتخصصی باشد.
اهمیت توجه به منابع غذایی در تامین سلامت
وی با توصیه به اصلاح الگوی تغذیه یادآور شد: بهطور کلی دریافت ویتامینها به کمک مواد غذایی کامل بهتر از مصرف مکملها است، زیرا مواد غذایی علاوه بر ویتامینها، حاوی فیبر، مواد معدنی و ترکیبات مفید دیگری است که بهصورت همافزا عمل کرده و جذب و تنظیم طبیعی آنها را در بدن بهبود میبخشد. در مقابل، مکملها اغلب حاوی دوزهای بالای یک ماده منفرد است که همانطور که اشاره شد، در مصرف طولانیمدت خطر روبهرو شدن با عوارض را به همراه دارد.
فیروزآبادی یادآور شد: آمپول نوروبیون یک فرآورده دارویی مفید در شرایط خاص است، اما «درمان عمومی خستگی» محسوب نمیشود، مصرف آگاهانه، پرهیز از خوددرمانی و مشورت با داروساز یا پزشک میتواند از مصرف غیرضروری و احتمال بروز عوارض جلوگیری کند.
