مدیر هندی که گوگل را به عصر هوش مصنوعی هدایت کرد

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، در اواخر دهه ۹۰ میلادی، لری پیج و سرگئی برین، دو دانشجوی فارغ‌التحصیل دانشگاه استنفورد، با یک ایده ساده اما انقلابی شروع کردند: استخراج معنا از انبوه داده‌های وب بر اساس تعداد پیوندهای ورودی به هر سایت. این ایده که ابتدا «بک‌راب» (BackRub) نام داشت، به موتور جستجویی تبدیل شد که نامش را از واژه ریاضی «گوگول» (عدد یک با ۱۰۰ صفر جلوی آن) وام گرفت.

سرمایه‌گذاری اولیه یک میلیون دلاری از سوی خانواده و فرشتگان سرمایه‌گذار در سال ۱۹۹۸، آغازگر این مسیر بود. با ورود به هزاره جدید، حجم جستجوهای گوگل انفجاری شد؛ تا جایی که در سال ۲۰۱۱ روزانه ۳ میلیارد جستجو را پردازش می‌کرد. عرضه اولیه سهام (IPO) این شرکت در سال ۲۰۰۴ نه تنها ۱.۶۶ میلیارد دلار سرمایه جذب کرد، بلکه بنیان‌گذاران آن و صدها کارمند اولیه را به ثروتمندان و میلیاردرهای جدید سیلیکون‌ولی تبدیل کرد. امروز، در سال ۲۰۲۶، ارزش بازار آلفابت (شرکت مادر گوگل) به عدد خیره‌کننده ۴.۶۴ تریلیون دلار رسیده و قیمت هر سهم آن در مرز ۳۸۳ دلار معامله می‌شود.

اما موتور محرک فعلی این غول فناوری چیست؟ برای درک وضعیت امروز گوگل باید به سراغ کلیدی‌ترین چهره آن یعنی «ساندار پیچای» (Pichai Sundararajan) رفت. پیچای متولد ۱۹۷۲ در چنای هند، در خانواده‌ای کم‌بضاعت رشد کرد اما استعداد شگرف او در فناوری و حافظه تصویری‌اش در به خاطر سپردن شماره‌های تلفن، او را به بورسیه دانشگاه استنفورد و سپس مدرسه بازرگانی وارتون رساند.

پیچای در سال ۲۰۰۴ به عنوان مدیر توسعه محصول به گوگل پیوست. شاهکار او در آن سال‌ها، مدیریت پروژه طراحی و عرضه مرورگر «گوگل کروم» در سال ۲۰۰۸ بود؛ محصولی که انحصار مایکروسافت و فایرفاکس را در هم شکست. موفقیت‌های پی‌درپی پیچای باعث شد تا در سال ۲۰۱۱ توییتر و در سال ۲۰۱۴ مایکروسافت به شدت به دنبال جذب او به عنوان مدیرعامل باشند، اما گوگل با پاداش‌های مالی کلان او را حفظ کرد. در نهایت با ساختار جدید آلفابت در سال ۲۰۱۵، پیچای به عنوان مدیرعامل گوگل و در سال ۲۰۱۹ به عنوان مدیرعامل آلفابت برگزیده شد و جایگزین لری پیج گردید.

بخش عمده‌ای از قدرت مالی گوگل حاصل استراتژی هوشمندانه خرید شرکت‌های دیگر و مانیتایز (تجاری‌سازی) موتور جستجو بوده است. گوگل طی دو دهه گذشته میلیاردها دلار صرف خرید پلتفرم‌های تبلیغاتی کرد:

• سال ۲۰۰۳: خرید Applied Semantics (سازنده AdSense) به ارزش ۱۰۲ میلیون دلار

• سال ۲۰۰۷: خرید DoubleClick به ارزش ۳.۱ میلیارد دلار

• سال ۲۰۰۹: خرید شبکه تبلیغات موبایلی AdMob به ارزش ۷۵۰ میلیون دلار

این زنجیره تأمین داده به گوگل اجازه داد تا تبلیغات را بر اساس ترجیحات فردی کاربران شخصی‌سازی کند. این استراتژی چنان موفق بود که تنها در سال ۲۰۲۳، آلفابت ۱۷۵ میلیارد دلار (معادل ۵۷ درصد از کل درآمد خود) را فقط از طریق تبلیغات مبتنی بر جستجوی کاربران به دست آورد؛ روندی که رسانه‌های سنتی مانند روزنامه‌ها را به حاشیه راند.

تحت هدایت پیچای، گوگل از یک موتور جستجوی صرف به یک اکوسیستم همه‌جانبه تبدیل شده است. این شرکت با توسعه خط تولید گوشی‌های پیکسل، سیستم‌عامل اندروید، ابزارهای ابری Google Workspace و زیرساخت‌های بزرگی مانند ۱۱ دیتاسنتر غول‌پیکر در سراسر جهان، جایگاه خود را تثبیت کرده است.

با این حال، بزرگترین قمار پیچای روی هوش مصنوعی (AI) است. او با حمایت شدید از ابتکارات هوش مصنوعی آلفابت، این شرکت را به سمت دستاوردهای بزرگی در پردازش تصویر، خودروهای خودران (Waymo) و خلق چت‌بات هوش مصنوعی Google Gemini هدایت کرد. گزارش‌های اخیر نشان می‌دهند که گوگل همچنان با معرفی دستیارهای شخصی هوش مصنوعی پیشرفته، در حال بازتعریف نحوه تعامل انسان با اینترنت است؛ هرچند که در این مسیر با چالش‌های رگولاتوری و تغییرات سیاست‌های دولتی در بخش فناوری دست‌وپنجه نرم می‌کند.

۲۲۷۲۲۷