بندر عسلویه

بندر عسلویه، شهری در استان بوشهر واقع در جنوب ایران، از توابع شهرستان کنگان است. این شهر در کنار خلیج فارس واقع شده و به عنوان یکی از مناطق صنعتی بزرگ استان بوشهر شناخته می‌شود. موقعیت جغرافیایی عسلویه در عرض جغرافیایی 27 درجه و 49 دقیقه و 94 ثانیه شرقی و طول جغرافیایی 52 درجه و 62 دقیقه و 19 ثانیه شمالی قرار دارد. ارتفاع این شهر از سطح آب‌های آزاد 18 متر (62 فوت) است. عسلویه همچنین به عنوان یکی از مراکز صنعتی و تجاری استان بوشهر، دارای بنادر و مناطق آزاد تجاری است. بنادر عسلویه و تنگه خارک از جمله بنادر مهم این شهر هستند که فعالیت‌های تجاری و صادراتی را تسهیل می‌کنند. علاوه بر صنعت و تجارت، عسلویه مناطق طبیعی زیبا و جاذبه‌های گردشگری نیز دارد. از جمله جاذبه‌های گردشگری عسلویه می‌توان به جنگل‌های حرا، ساحل دریا، تپه‌های شنی، روستاهای ساحلی و موزه‌های تاریخی اشاره کرد.

تاریخچه شهر عسلویه

تاریخچه شهر عسلویه به دوران‌های بسیار قدیمی بازمی‌گردد. به دلیل تنش‌ها، حوادث و دشمنی‌ها، آثار تاریخی این شهر مانند قلعه‌ها و مساجد بسیاری ویران و نابود شده‌اند. عسلویه به عنوان یکی از بنادر اولیه خلیج فارس در گذشته شناخته می‌شد. در آن زمان، بنادر فعالی برای خلیج فارس وجود نداشت و تنها بنادری همچون بوشهر، بصره، سیراف، عسلویه و کنگ وجود داشتند. قصد ساخت بغداد در گذشته منجر به دریافت مالیات از طریق بنادر عسلویه و سیراف می‌شد. لازم به ذکر است که عسلویه در موقعیت جغرافیایی کنونی قرار نداشته، بلکه در دامنه کوه واقع شده و در فاصله‌ای بین دریا و خود این بندر درخت حرا قرار داشته است. با گذر زمان، جنگل خشک شده و دریا به عقب‌نشینی پیش رفته و مردم به دنبال آن به تدریج از جایگاه قبلی خود مهاجرت کرده و جای فعلی را برگزیده‌اند.

تاریخ‌نگار غزالی در بغداد از طریق سند باد بحری می‌نویسد که در سال ۴۰۰ هجری قمری، هنگامی که از بندر لنگه به سمت بصره سفر می‌کردیم، از عسلویه عبور می‌کردیم و برای حفظ امنیت از دماغه نایبند (بندی امنیتی) شبانه بهره می‌بردیم. این نشان می‌دهد که عسلویه در گذشته قدرت و غنایی داشته است. جمعیت این بندر در گذشته چندین برابر جمعیت فعلی بوده و بسیاریاز فعالیت‌های اقتصادی عسلویه، می‌توان به صنایع نفت و گاز، پتروشیمی، فولاد، صنایع فرآوری غذا، کشاورزی و شیلات اشاره کرد. شرکت ملی نفت ایران در این شهر دارای یکی از بزرگترین پالایشگاه‌های نفت خام کشور قرار دارد. همچنین، پالایشگاه گاز عسلویه نیز از بزرگترین پالایشگاه‌های گاز ایران است.

به طور کلی، عسلویه یک شهر صنعتی و تجاری مهم در جنوب ایران است که با داشتن منابع طبیعی غنی و صنایع متنوع، نقش مهمی در اقتصاد کشور دارد. همچنین، با جاذبه‌های گردشگری خود، گزینه‌ای مناسب برای بازدیدکنندگان است.

بخش عسلویه

بخش عسلویه، شرقی‌ترین بخش استان بوشهر، قرار دارد. موقعیت جالب این بخش این است که در همجواری با استان‌های هرمزگان و فارس قرار گرفته است که این در نوع خود ویژگی‌های خاصی به این منطقه بخشیده است. بخش عسلویه از سمت شمال به رشته‌کوه‌های سرافراز زاگرس، از سمت شرق به شهرستان پارسیان استان هرمزگان، از سمت غرب به شهر کنگان استان بوشهر و از سمت جنوب به خلیج نیلگون و همیشه‌فارس محدود می‌شود. بخش عسلویه از دو شهر عسلویه و نخل تقی و ۲۱ روستا تشکیل شده است. برخی از این روستاها عبارتند از: بندو، سهمو، چاه مبارک، زبار، بیدخون، اخند، خره، خیارو، هاله، بساتین، عسکری، صفیه، بستانو، کلات، کنارخیمه،دهنو، بزباز، مروع و سواحل.

دسترسی به این بخش از سه طریق هوایی، زمینی و دریایی امکان‌پذیر است. شهر عسلویه در حاشیه شمالی خلیج همیشه‌فارس و در شهرستان کنگان استان بوشهر واقع شده است. این شهر از سمت شمال شرق به شهر نخل تقی، از سمت شرق به تأسیسات پارس جنوبی و از سمت غرب به خلیج همیشه‌فارس محدود می‌شود. فاصله بین شهر عسلویه و مرکز شهر کنگان حدود ۷۰ کیلومتر است و تا منطقه زیبای نای بند حدود ۳۰ کیلومتر فاصله دارد.

در شهر عسلویه، ادارات بخش، نهادها، بانک‌ها و موسسات مالی رونق خاصی نسبت به سایر شهرها و روستاهای استان دارند.

منطقه صنعتی

منطقه عسلویه در استان بوشهر واقع شده و در حاشیه خلیج فارس قرار دارد. این منطقه در فاصله حدود ۳۰۰ کیلومتری شرق بندر بوشهر و ۴۲۰ کیلومتری غرب شهرستان بندر لنگه و ۵۷۰ کیلومتری غرب بندر عباس قرار دارد. همچنین، این منطقه در حدود ۱۰۰ کیلومتر با حوزه گاز پارس جنوبی که در میان خلیج فارس واقع شده، فاصله دارد. علاوه بر آن، عسلویه همجوار استان‌های فارس، هرمزگان، خوزستان و کهگیلویه و بویراحمد است.

موقعیت جغرافیایی این منطقه برای تشکیل منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس، مزایای قابل توجهی دارد. از جمله این مزایا می‌توان به فاصله کمترین ممکن با میدان گاز پارس جنوبی، وجود فرودگاهی که در زمان ساخت و ساز می‌تواند به عنوان فرودگاه بین‌المللی خدمات مناسبی را ارائه دهد، دسترسی مستقیم به آب دریا، عمق مناسب سواحل از نظر بندری، وجود شبکه تأسیسات زیرساختی شامل شبکه‌های ارتباطی فرامنطقه‌ای و نیروی کار بالقوه در شهرها و روستاهای اطراف، طبیعت سبز و چشم‌اندازهای طبیعی زیبا اشاره کرد.

محدوده و وسعت بندر عسلویه

طبق مصوبه هیئت وزیران و شورای عالی مناطق آزاد تجاری/صنعتی، محدوده منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس به شرح زیر تعیین شده است:

• غرب: روستای شیرینو
• جنوب: خلیج فارس
• شمال: دامنه ادامه سلسله جبال زاگرس
• شرق: روستای چاه مبارک

مساحت این منطقه طبق مصوبه هیئت وزیران 10000 هکتار است که بر اساس استانداردها تفکیک خواهد شد.

عسلویه، شناخته‌شده‌ترین بخش منطقه ویژه اقتصادی پارس، هر ساله میزبان خیل عظیمی از جویندگان کار است. جمعیت بومی این منطقه حدود 9000 نفر است که 80 درصد آنها پیرو مذهب اهل سنت هستند. با تکمیل پروژه‌های توسعه‌ای منطقه، پیش‌بینی می‌شود که جمعیت شاغل در عسلویه به بیش از 100 هزار نفر برسد.