جایی که نیرو با فضیلت دست میدهد، جان پهلوانی شکل میگیرد. آیینهای پهلوانی و زورخانهای تنها یک تمرین ورزشی نیستند؛ پارهای از فرهنگ ایرانی و هویتیاند که از روزگار باستان تا امروز دوام آورده است. در این آیین، توان بدنی در کنار ارزشهای اخلاقی مینشیند؛ زیرا در مکتب پهلوانی، قدرت بیجوانمردی اعتباری ندارد. این شیوه […]
وقتی صحنهای بیپیرایه، ظرف روایت اندوه و دلاوری میشود، تعزیه جان تازه میگیرد. این نمایش آیینیِ دیرپای از همنشینی نوا، شعر و بازآفرینی نمایشی ساخته شده و قرنهاست در زیستبوم ایرانی دوام آورده است. تعزیه صرفاً «نمایش» نیست؛ بازخوانی تاریخیِ رویداد عاشورا و تجربه جمعیِ سوگ و باور است که با رنگ و صدا و […]
آیین زیارت ارامنه در صومعه تادئوس میان سنگ های سیاه و سفید قره کلیسا که با باور و تاریخ گره خورده اند، آیینی جریان دارد که قرن ها دوام آورده است. زیارت ارامنه در کلیسای تادئوس مقدس تنها یک مراسم دینی نیست؛ نمونه ای زنده از همنشینی فرهنگ ها در شمال غرب ایران است. هر […]
مروری بر هنرهای کهنِ ساخت و اجرای دوتار ایرانی ساز دوتار روایتگر است؛ نه با کلام، با زخمههایی که از ژرفای تاریخ برمیخیزد. این ساز دو سیمی سالهاست در کوههای خراسان و دشتهای ترکمنستان میپیچد و برای مردمش فقط یک ابزار موسیقی نیست؛ زبان خاطرهها، افسانهها و همدم خلوتهای طولانی است. جایگاه این هنر در […]
نگاهی نو به فنون ساخت و نوازندگی کمانچه هر ساز کهن، حامل روایت یک سرزمین است؛ و کمانچه صدای قصه گوی ایران زمین به شمار می آید. از تالارهای دربار صفوی و قاجار تا محافل امروز، این ساز نه تنها جان موسیقی سنتی ایرانی را پرورده، بلکه در کنار آواز داستان ها و احساسات مردم […]
چوگان فقط یک بازی نیست؛ نمایشی از سرعت، هوش و هماهنگی است. وقتی سوارکاران بر اسبهای قدرتمند خود میتازند و چوبهای بلندشان با توپ تماس پیدا میکند، هیجان میدان با موسیقی درهم میآمیزد. این بازی، قرنهاست که ضربان قلب ایرانیان را تندتر کرده و امروز هم همان شور و شکوه را دارد. چوگان در ایران، […]
نگاهی به شیوههای سنتی پرورش کرم ابریشم یک ریسمان باریک میتواند دنیایی از ظرافت بیافریند. این شگفتی حاصل نوغانداری یا همان پرورش کرم ابریشم است؛ پیشهای ریشهدار در تاریخ ایران که کنار کشاورزی هنوز هم نبضی از اقتصاد روستایی را زنده نگه میدارد. دوره پرورش کوتاه و سرمایه اولیه کم، این کار را به یک […]
وقتی واژهها جامهای آراسته بر تن میکنند، هنر خطاطی ایرانی جلوهگر میشود؛ هنری ریشهدار و از دل فرهنگ ایرانی که بر بستری از معنویت و ذوق زیباییشناختی قد کشیده است. خوشنویسی تنها ابزار نوشتن نیست؛ زبانی برای بیان روح و اندیشه ایرانی است. در قرآن کریم نیز بر شأن قلم و نوشتار تأکید شده و […]
نگاهی نو به هنر سوزندوزی ترکمن هر بخیه در این هنر، پارهای از خاطره و فرهنگ ترکمن را روایت میکند. سوزندوزی ترکمن که آن را با نام سیاهدوزی هم میشناسند، صرفاً یک دستآفریده سنتی نیست؛ زبان بیان زندگی، باورها و سلیقهی زنان ترکمن است؛ زبانی که جامههای محلی، پردهها و پارچهها را با نقشهایی برگرفته […]
روایت آیین یلدا در فرهنگ ایرانی طولانیترین شب سال نزدیکترین بهانه برای پیوند با یک سنت کهن است. شب یلدا در ایران آیینی است که ریشههایش به هزاران سال پیش میرسد؛ شبی که در مرز میان تاریکی و سپیده، ایرانیان با گردهمایی، حکایتگویی و مهربانی آن را پاس میدارند. این آیین امروز تنها یک رسم […]