تجارت خارجی ایران در معرض تهدید / درهم ابزار فشار شد

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از تسنیم، علی قاسم‌آبادی کارشناس حوزه سیاست‌گذاری در رابطه با گلوگاه درهم در تجارت خارجی ایران خاطرنشان کرد: مدل فعلی تجارت خارجی ایران بر یک تناقض خطرناک بنا شده است زیرا کشور ما با قدرت‌های شرقی و کشورهای غیرغربی تجارت می‌کند، اما تسویه این تجارت از مسیر ارزی و بانکی کشوری انجام می‌شود که به‌شدت تحت تأثیر فشارهای آمریکا و غرب قرار دارد و این یعنی حتی اگر شریک تجاری ما چین یا روسیه باشد، نقطه آسیب‌پذیری تجارت در جایی خارج از این روابط و در شبکه مالی مبتنی بر درهم شکل گرفته است؛ گلوگاهی که به‌راحتی می‌تواند مسدود یا مختل شود.

وی ادامه داد: تجربه‌های اخیر در حوزه بازگشت ارز، مسدودسازی منابع و بدعهدی تراستی‌ها و بانک‌های اماراتی نشان داد که وابستگی به درهم، مستقیماً ثبات بازار ارز، واردات کالاهای اساسی و حتی امنیت غذایی کشور را تهدید می‌کند. وقتی یک ارز واسط بتواند روند واردات دارو، غذا یا نهاده‌های تولید را مختل کند، دیگر نمی‌توان آن را صرفا یک مسئله اقتصادی دانست؛ این یک تهدید امنیت اقتصادی و ملی است.

قاسم‌آبادی با اشاره به خطای راهبردی ایران در قبال تسویه تجارت خود با چین و روسیه از کانال درهم اظهار نظر کرد: در چنین شرایطی، ادامه تسویه تجارت با چین و روسیه از کانال درهم، یک خطای راهبردی است. این کشورها خود دارای نظام‌های مالی، پیام‌رسان‌های پولی و ظرفیت تسویه مستقیم با ارزهای ملی هستند. اصرار بر استفاده از درهم، به‌معنای تحمیل یک واسطه ناامن به روابطی است که می‌تواند بدون آن نیز ادامه یابد. تجارت مستقیم با چین و روسیه، نه‌تنها هزینه و ریسک را کاهش می‌دهد، بلکه قدرت چانه‌زنی ایران را در مناسبات بین‌المللی افزایش می‌دهد.

این کارشناس اقتصادی در ادامه خاطرنشان کرد: کاهش وابستگی به درهم، بیش از آنکه یک تصمیم فنی بانکی باشد، یک تصمیم سیاسی و حاکمیتی است. این اقدام به‌معنای بازپس‌گیری کنترل بر جریان‌های مالی کشور و جلوگیری از گروگان‌گیری اقتصاد ایران در بزنگاه‌های سیاسی است. همان‌طور که در حوزه انرژی، امنیت مسیرهای صادراتی اهمیت دارد، در حوزه تجارت نیز امنیت مسیرهای تسویه ارزی، بخشی از امنیت ملی محسوب می‌شود.

وی در پایان گفت: در جمع‌بندی صحبت‌ها باید به این نکته اشاره کنم که مسئله درهم دیگر صرفا اقتصادی نیست و به ابزاری علیه سیاست و امنیت کشور تبدیل شده است و از همین رو باید این بازی را به هم بزنیم و وابستگی به درهم را کاهش دهیم و کلیه تجارت ما با چین و روسیه از کانال مستقیم انجام شود.