فرهنگ و معماری سیاهچادر بختیاری را با دقت در «آن دو» بازسازی کردیم/ ادای دینی به غیرت بختیاریها و شهدای گمنام دفاع مقدس/ بختیاریها همیشه حافظ مرزهای ایران بودهاند
کارگردان فیلم فجر گفت: برای نخستینبار از دل سیاهچادرهای بختیاری یک شخصیت را تا خط مقدم همراهی میکنیم. لباس، زبان، معماری سیاهچادر و نحوه چیدمان آن کاملاً واقعی و مطابق سنت اجرا شده است.
مرتضی رحیمی، کارگردان فیلم «آن دو» که امسال با این اثر در چهلوچهارمین جشنواره ملی فیلم فجر حضور دارد، در گفتوگو با میراثآریا از دغدغههای فرهنگی خود، چرایی پرداختن به فرهنگ بختیاری، روند تحقیق و تولید فیلم و همچنین چالشهای ساخت این اثر سخن گفت.
او تأکید کرد که «آن دو» تلاشی برای بازنمایی شجاعت، برادری، وطندوستی و ازخودگذشتگی بختیاریها و یادآوری نقش پررنگ آنان در دفاع مقدس است.
رحیمی که اصالتاً بختیاری و متولد اندیکاست، با اشاره به سابقه بیش از ۲۰ سال فعالیت فرهنگی خود گفت: سالها بازیگری میکردم و حدود هفت سال است که تهیهکنندگی، نویسندگی و کارگردانی را هم در کنار بازیگری دنبال میکنم. مؤسسه تاراز فیلم پارسی را ثبت کردهایم و در تهران فعالیت داریم.
او درباره محور اصلی فیلم توضیح داد: در «آن دو» تلاش کردم غیرت، تعصب، برادری، وطنپرستی و روحیه فداکاری بختیاریها را به تصویر بکشم. بختیاریها از دوران باستان تا امروز حافظ این خاک بودهاند و هیچگاه به فکر تجزیهطلبی نبودند. همیشه برای حفظ مرزهای ایران ایستادهاند و این برای من بسیار مهم بود.
ضرورت پرداختن به شهدای بختیاری
رحیمی یکی از انگیزههای اصلی ساخت فیلم را نادیدهماندن شهدای بختیاری در آثار سینمایی دانست: ایل بختیاری شهدای زیادی در دوران دفاع مقدس تقدیم کرده اما کمتر درباره آنها فیلم ساخته شده است. چون خودم بختیاری هستم و با آداب و رسوم آشنا، نیازی به تحقیقات گسترده نداشتم؛ اما از طریق بنیاد شهید و خانواده شهدا اطلاعات تکمیلی را جمعآوری کردیم.
به گفته او، بخشی از داستان برای جذابیت دراماتیک تغییر یافته اما «هسته اصلی روایت کاملاً واقعی است».
شخصیتهای واقعی؛ روایتی از برادرانی که در آغوش هم شهید شدند
این کارگردان درباره شخصیتهای اصلی فیلم گفت: شهیدان خدارحم و ظفر خالدی، دو برادر بختیاری اهل لردگان، سال ۶۱ در عملیات رمضان در آغوش هم شهید شدند و پیکرشان سال ۷۸ پیدا شد. امیر موری، سرباز ارتش و همچنان مفقودالاثر، نیز از بستگان ماست.
او افزود: قصه زندگی این شهدا را بازسازی کردیم و تلاش شد روایت، هم به واقعیت وفادار باشد و هم جذابیت سینمایی داشته باشد.
ایران، سرزمین اقوام متحد
رحیمی تأکید کرد که در فیلم تلاش شده حضور اقوام مختلف ایرانی نشان داده شود: در مسیر روایت شهید ظفر خالدی، خانوادههای عرب خوزستان، افغانها و اصفهانیها را هم وارد کردیم تا بگوییم ایران از قومیتهای مختلف تشکیل شده و همه در برابر دشمن کنار هم میایستند.
چالشهای تولید؛ ساخت فیلم با حداقل امکانات
این کارگردان مهمترین چالش تولید را کمبود بودجه و نبود حمایت نهادهای مرتبط عنوان کرد: شوربختانه بسیاری از مسئولان بختیاری که در رأس نهادها هستند از فیلم حمایت نکردند؛ در حالی که فیلم درباره شهدای بختیاری است. این موضوع واقعاً من را دلگیر کرد.
او افزود: کارهای بختیاری در سینما مظلوم واقع میشوند چون در تهران کسی نیست از آنها حمایت کند. با دست خالی این فیلم را ساختیم.
تجربه حضور در جشنواره فجر؛ رضایت همراه با گلایه
رحیمی از نحوه اضافه شدن فیلم به جشنواره ابراز نارضایتی کرد: فیلم ما جایگزین یک اثر دیگر شد و این اتفاق در روز چهارم جشنواره رخ داد. معتقدم فیلمی با این ارزشها باید از ابتدا در فهرست اصلی میبود.
او همچنین به موفقیت سال گذشته فیلم در جشنواره کودک اصفهان اشاره کرد: فیلم در جشنواره کودک دو جایزه گرفت و چند بخش هم کاندید شد. نوجوانان دختر و پسر که داور بودند، استقبال بسیار خوبی از فیلم داشتند.
توجه دقیق به اصالت فرهنگی بختیاری
رحیمی درباره ویژگیهای فرهنگی فیلم گفت: برای نخستینبار از دل سیاهچادرهای بختیاری یک شخصیت را تا خط مقدم همراهی میکنیم. لباس، زبان، معماری سیاهچادر و نحوه چیدمان آن کاملاً واقعی و مطابق سنت اجرا شده است.
او افزود: موسیقی فیلم را «ستار اورکی»، آهنگساز برجسته و عضو آکادمی اسکار که خود بختیاری است، ساخت و این یکی از نقاط قوت اثر است.
طبیعت و زیستبوم بختیاری؛ الهامبخش روایت
رحیمی با اشاره به اینکه بخش زیادی از کودکیاش در فضای عشایری گذشته، گفت: نوستالژی من در دل طبیعت بختیاری شکل گرفته و این شناخت جغرافیا به جذابیت فیلم کمک کرده است. هرچه خلاقیت دارم از طبیعت است.
پیامی برای مخاطب؛ یادآوری شهدای بینامونشان
کارگردان «آن دو» ابراز امیدواری کرد که تماشاگر پس از دیدن فیلم به شهدای بینامونشان فکر کند: هزاران شهید مثل ظفر بودند که نامی از آنها نیست. دوست دارم مخاطب از خود بپرسد آنها برای چه رفتند و ما امروز چه میکنیم. امیدوارم فیلم بتواند معنای واقعی غیرت، شجاعت، ناموسپرستی و وطندوستی بختیاریها را به مخاطب منتقل کند.
انتهای پیام/
