طلاق صوری برای حقوق پدر؛ سر سازمان تامین اجتماعی کلاه رفت

سازمان تامین اجتماعی، بزرگ‌ترین نهاد بیمه‌ای کشور، از بدو تولد تا پس از مرگ همراه مردم است. از کمک‌هزینه ازدواج و بارداری گرفته تا مستمری بازماندگان، این سازمان با هدف حمایت از شهروندان طراحی شده است. اما برخی با سوءاستفاده از شکاف‌های قانونی، این حمایت‌ها را به ابزاری برای کسب درآمد نامشروع تبدیل کرده‌اند.

مستمری بازماندگان؛ قانونی که مورد سوءاستفاده قرار گرفت

قانون مستمری بازماندگان ساده است: پس از فوت بیمه‌شده، همسر ۵۰ درصد، والدین ۲۵ درصد و فرزندان تحت تکفل ۲۰ درصد از مستمری را دریافت می‌کنند. اما وقتی همسر بیمه‌شده فوت کرده و فرزندی مجرد و غیرشاغل وجود داشته باشد، مستمری به حساب فرزند واریز می‌شود. همین قانون، زمینه‌ساز سوءاستفاده‌هایی مانند طلاق صوری شده است.

طلاق صوری و صیغه‌های طولانی؛ نقشه‌ای برای پول

بر اساس قانون حمایت از خانواده (۱۳۹۲)، فرزند اناثی که شاغل نباشد و همسر نداشته باشد، می‌تواند مستمری پدر فوت‌شده را دریافت کند. برخی با آگاهی از این موضوع، با طلاق‌های صوری یا صیغه‌های طولانی‌مدت، خود را واجد شرایط دریافت مستمری نشان می‌دهند. این ترفندها نه تنها به منابع مالی تأمین اجتماعی فشار می‌آورد، بلکه آمار طلاق‌های صوری را افزایش داده و به ضدیت با اشتغال و ازدواج دامن می‌زند.

پیامدها؛ از ضربه به اقتصاد تا تزلزل خانواده

این سوءاستفاده‌ها تنها یک مشکل مالی نیستند؛ آن‌ها هشداری برای جامعه‌اند. وقتی قانونی که برای حمایت طراحی شده، به ابزاری برای دور زدن نظام اجتماعی و اقتصادی تبدیل می‌شود، اعتماد عمومی خدشه‌دار شده و بنیان خانواده‌ها سست می‌گردد. تشویق به بیکاری و تجرد برای دریافت مستمری، ناهنجاری‌های اجتماعی جدیدی را به دنبال دارد.

حفظ حقوق واقعی، جلوگیری از سوءاستفاده

چگونه می‌توان از حقوق واقعی مردم حمایت کرد، بدون اینکه این فرصت‌ها به دست سودجویان بیفتد؟ اصلاح شکاف‌های قانونی، نظارت دقیق‌تر بر مدارک ارائه‌شده و ایجاد مکانیزم‌های کنترلی می‌تواند راهگشا باشد. تأمین اجتماعی باید حامی واقعی نیازمندان باشد، نه ابزاری برای سوءاستفاده.