گزگزاره سفلی؛ تابلویی زنده از سنت، طبیعت و همت در قلب کردستان

خبرگزاری مهر؛ گروه استان‌ها: در دامنه‌های پرصلابت کوهستان‌های کردستان، روستایی آرام و سرشار از زندگی به نام گزگزاره سفلی آرمیده است، این آبادی کهن، با تلفیق هنرمندانه معماری سنتی و جدید، فضایی دلنشین و آرامش‌بخش را برای ساکنان خود به ارمغان آورده است.

گزگزاره سفلی نه تنها به دلیل طبیعت بکر و خیره‌کننده‌اش، بلکه به واسطه تلاش بی‌وقفه و تعهد نسل جوان به ریشه‌های خود، به روستایی گردشگری از توابع شهرستان دهگلان تبدیل شده است.

روستای گزگزاره سفلی، با تاریخی ۲۵۰ ساله، خانه حدود ۶۰ خانوار و جمعیتی بالغ بر ۲۵۰ نفر است که نسل اندر نسل، بر رونق و آبادانی آن افزوده‌اند.

آنچه در بدو ورود به این روستا چشمگیر است، همزیستی مسالمت‌آمیز طبیعت روستا با سد سوال است.

در ورود به روستا بوی خوش کاه‌گل که از دیوارهای خانه‌های قدیمی به مشام می‌رسد، در کنار ساخت‌وسازهای جدید فضایی بی‌نظیر و مملو از آرامش را برای اهالی و بازدیدکنندگان خلق کرده است، این ترکیب هنرمندانه، گواهی بر احترام به گذشته و در عین حال پذیرش نوآوری است.

اقتصاد پویا با ریشه‌های عمیق در خاک

ستون فقرات زندگی در گزگزاره سفلی، کشاورزی و باغداری است از دیرباز، کاشت گندم و جو بخش عمده‌ای از فعالیت‌های کشاورزی این روستا را تشکیل داده است.

علاوه بر این، باغ‌های سرسبز میوه با درختانی چون سیب، زردآلو، گیلاس، انگور و آلو، نه تنها به زیبایی طبیعی منطقه می‌افزایند، بلکه بخش قابل توجهی از اقتصاد خانواده‌ها را نیز تأمین می‌کنند، وجود چشمه‌های خروشان و خاک حاصلخیز، بستر مناسبی برای رشد سبزیجات معطر و گیاهان دارویی فراهم کرده که خود به تنوع محصولات کشاورزی روستا می‌افزاید.

نکته قابل تأمل و الهام‌بخش در گزگزاره سفلی، حضور پررنگ جوانان تحصیل‌کرده است، بسیاری از آن‌ها، از دارندگان مدرک دیپلم گرفته تا مقاطع کارشناسی ارشد، علیرغم فرصت‌های شغلی در شهرها، تصمیم گرفته‌اند در کنار والدین خود به کار باغداری و کشاورزی بپردازند و این تعهد و پشتکار، نه تنها به پویایی اقتصاد روستا کمک کرده، بلکه الگویی موفق از بازگشت به ریشه‌ها و استفاده از دانش نوین در توسعه روستایی را به نمایش گذاشته است.

عابد نمونه‌ای درخشان از این جوانان است، که با وجود تحصیلاتش، راه پدر را در دامداری و کشاورزی در پیش گرفته، امروز به یکی از جوانان موفق و پیشرو در این عرصه‌ها در روستا تبدیل شده است.

وی معتقد است که حفظ اقتصاد روستا تنها راه ماندگاری سنت‌ها و جلوگیری از مهاجرت نسل جوان به شهرهاست.

جمال، از دیگر کشاورزان و باغداران باسابقه روستا، نیز این نکته را تأیید می‌کند: فرزندانم در رشته‌های مختلف دانشگاهی تحصیل کرده‌اند، اما پس از اتمام درس، برای آبادانی و توسعه اقتصادی روستا، دوباره به اینجا بازگشته‌اند.

این رویکرد، پویایی و امید به آینده را در دل روستا زنده نگه داشته است.

نقش بی‌بدیل بانوان در حفظ سنت و زندگی

بانوان گزگزاره سفلی، نیز نقش حیاتی در حفظ فرهنگ و اقتصاد روستا ایفا می‌کنند و در فصل‌های سرد سال، هنر دست آن‌ها در قالیبافی و بافندگی تجلی می‌یابد.

طرح‌ها و رنگ‌های به‌کاررفته در قالی‌های دستباف، نه تنها زیبایی‌بخش خانه‌ها هستند، بلکه میراث فرهنگی منطقه را نیز زنده نگه می‌دارند.

در فصول گرم، این بانوان همت بلند خود را در کار در مزارع و باغ‌ها، دوشادوش مردان روستا، به نمایش می‌گذارند، هرچند برخی مشاغل سنتی نظیر پخت نان محلی، ریسندگی و دیگر صنایع دستی، به دلیل تغییر سبک زندگی، دیگر رونق گذشته را ندارند، اما همچنان شماری از بانوان با شور و علاقه به فعالیت در کارهای دستی و هنری می‌پردازند و بدین ترتیب، شعله این هنرهای کهن را فروزان نگه می‌دارند.

جاذبه‌های طبیعی؛ دلربایی سد سورال

زیباترین بخش طبیعی گزگزاره سفلی، بی‌تردید سد سورال است، این سد، که همچون نگینی در کنار روستا می‌درخشد، با طبیعت دلپذیر و چشم‌اندازهای خیره‌کننده‌اش، جذابیت‌های روستا را دوچندان کرده و محلی برای حضور گردشگران از روستاها و شهرهای اطراف شده است.

در کنار سد، چشمه‌های خروشان که از دل کوهساران می‌جوشند، باغ‌های سرسبز و تنوع بی‌نظیر درختان میوه، از جمله سیب، زردآلو، گیلاس، انگور و آلو، به همراه سبزی‌ها و گیاهان معطر، گزگزاره سفلی را به یک مقصد گردشگری ایده‌آل برای علاقه‌مندان به طبیعت و آرامش تبدیل کرده است، اینجا جایی است که می‌توانید از هیاهوی شهر دور شوید و در آغوش طبیعت بکر، روح خود را تازه کنید.

گزگزاره سفلی، بیش از یک روستای معمولی، نمونه‌ای درخشان از همزیستی پایدار انسان و طبیعت، و تلاشی خستگی‌ناپذیر برای حفظ میراث فرهنگی در کنار پیشرفت اقتصادی است.

این روستای کوچک با روح بزرگ خود، دعوتی است به تجربه زندگی اصیل و کشف زیبایی‌های پنهان کردستان.