مرثیه‌ای برای کاسپین/ نگاهی به مستند «بر کرانه‌های کاسپین»

محمد حیدری‌پور کارشناس پخش فیلم در یادداشتی نوشت:  مستند «بر کرانه‌های کاسپین» با تصاویری تکان‌دهنده از آلودگی و از بین رفتن محیط زیست در شمال ایران، به اثری به یادماندنی و تاثربرانگیز تبدیل شده است. فیلم بر اساس پژوهش دقیق و علمی ساخته شده و بحران محیط زیست در حاشیه دریای کاسپین (خزر) را به خوبی مطرح می‌کند. 

فیلم‌های زیادی درباره دریای خزر، آلودگی و از بین رفتن زندگی ماهیان، پرنده‌ها و موجودات آبزی در شمال ایران ساخته شده است، مستندسازان بسیاری در این زمینه وارد کار شده و نسبت به فاجعه‌ای زیست محیطی هشدار داده‌اند اما، «بر کرانه‌های کاسپین» از منظری وسیع تر، از بعد سیاسی، تاریخی و اجتماعی این بحران را بررسی کرده است. 

فیلم تصاویری از گذشته و حال را به هم پیوند داده، تاریخچه این دریا و موقعیت استراتژیک آن را بیان کرده و به امروز می‌رسد، امروز که دریای کاسپین را در ایران «خزر» می‌نامیم و نباید این کار را انجام دهیم چرا که خزرها قومی بیگانه‌اند و کاسپین، به اقوام ایرانی اشاره دارد. «بر کرانه‌های کاسپین» با انتقاد از تصرف اراضی توسط نهادها و ارگان ها، نقش دولت در نادیده گرفتن محیط زیست، را بررسی می‌کند. «بر کرانه‌های کاسپین» با وجود اشاره به بحران و تلاش جدی برای آنکه مردم و مسئولان را نسبت به یک ویرانی سهمگین هشیار کند، تصویربرداری بسیار خوب و تصاویری چشم نواز دارد که دلرباست و تلخی از دست رفتن سرسبزی و سلامت شمال را برای دقایقی از ذهن تماشاگر می‌برد. 

گفتار متن ساده و صریح نوشته شده و مهرداد اسکویی، آن را دلنشین اجرا کرده است. «بر کرانه‌های کاسپین» یادآور سکانس‌های آغازین «نارنجی پوش» (داریوش مهرجویی) است. جایی که استاد، از پلشتی و کثیفی سواحل ایران انتقاد کرده و در طول فیلم به تماشاگرانش زنهار می‌دهد که محیط زیست را مثل خانه خود دوست بدارند و آن را تمیز بشمارند. 

فیلم پژمان مظاهری‌پور که تولید مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی است نوروز امسال در فیلیمو اکران آنلاین شده است، دوستداران طبیعت و حتی آنانکه نسبت به وظیفه اجتماعی خود درباره طبیعت و محیط زیست غافلند با دیدن این فیلم، به فکر فرو خواهند رفت. تراژدی بسیار نزدیک است.

انتهای پیام/