دوست داران میراث فرهنگی و فعالان گردشگری در جنگ پای کار آمدند

خبرگزاری مهر _ گروه جامعه؛ در روزهای اخیر که رژیم صهیونیستی به ایران تجاوز کرد و منجر به جنگی ۱۲ روزه شد؛ برخی از افراد برای مدتی سفری به شهرهای دیگر داشتند تا کودکان و سالمندان خودشان را از این وضعیت در امان نگه دارند. در این میان برخی از افراد هم بودند که خانه و زندگی خود را به دلیل حملات ناجوانمردانه از دست دادند و خانه‌شان تخریب شده بود. به همین دلیل باید به جای دیگری نقل مکان می‌کردند.

بنابراین برخی از فعالان گردشگری از جمله هتلداران و مدیران بوم گردی در شهرهای مختلف به خصوص شهرهایی که کمتر دچار حملات شده بودند، اعلام آمادگی کردند که می‌توانند از این دسته از افراد که از خانه خود دور شده‌اند و یا منزلشان به دلیل حملات تخریب شده به صورت رایگان پذیرایی کنند تا برای مدتی اقامت داشته باشند.

در استان اصفهان، به‌عنوان یکی از قطب‌های گردشگری کشور، ۲۰ اقامتگاه بوم‌گردی به‌صورت داوطلبانه آمادگی خود را برای اسکان رایگان افراد نیازمند اعلام کرده‌اند. این اقدام انسان‌دوستانه به سرعت به دیگر استان‌ها از جمله خراسان، بوشهر، هرمزگان، گیلان و مازندران گسترش یافته است.

در روزهای اخیر، ساکنان شهرهای اطراف تهران نیز با در اختیار گذاشتن خانه‌های خود به‌صورت رایگان، پویشی مردمی را سازماندهی کرده‌اند. این اقدام در شرایطی صورت می‌گیرد که هزینه‌های اسکان در برخی مناطق با توجه به افزایش تقاضا به‌شدت افزایش یافته، اما مردم ترجیح داده‌اند با کم‌ترین دریافتی یا به‌صورت رایگان، به هم‌وطنان خود کمک کنند.

این افراد در پلتفرم‌های مختلف نیز اعلام آمادگی کرده و شرایطشان را برای اسکان رایگان افراد جنگ زده اعلام کردند. این همبستگی موجب خوشنودی خیلی از مردمی شد که در این اثنا مشکلی هم پیدا نکرده بودند. به همین دلیل هر آنچه که از دستشان بر می‌آمد انجام می‌دادند از انتقال وسایل تا در اختیار گذاشتن وسایل و تأمین غذا و خوراک.

از طرفی انجمن‌های میراث فرهنگی نیز در تلاش بودند تا بتوانند صدای ایران را به سازمانهای جهانی از جمله یونسکو برسانند تا واکنشی نسبت به تجاوزهای رژیم صهیونیستی نشان دهند و میراث فرهنگی ایران را حمایت کنند.

مهدی حجت، رئیس ایکوموس ایران در نامه‌ای به خانم ترزا پَتریسیو، رئیس محترم ایکوموس جهانی نوشت: با توجه به تشدید درگیری‌ها در منطقه که اسرائیل شروع‌کننده آن بوده است و اکنون ایالات متحده آمریکا نیز با زیرپا گذاشتن قوانین بین‌المللی به آن پیوسته است، نگرانی‌ها درباره میراث فرهنگی بسیار ارزشمند ایران و کل منطقه بسیار زیاد شده است.

ضمناً به‌اطلاع می‌رساند که اسرائیل در یکی از حمله‌های خود نقطه‌ای در نزدیکی سایت میراث جهانی طاق بستان را هدف قرار داده است که خوشبختانه بر اساس اطلاعاتی که تاکنون به دست ما رسیده، اثرات مستقیم کالبدی بر این محل نداشته است، ولی نگرانی از تشدید و تکرار این گونه حمله‌ها همچنان وجود دارد.

آسیب مستقیم به آثار تاریخی وارد نشد

خوشبختانه طبق گفته علی دارابی، معاون میراث فرهنگی کشور؛ آسیبی به میراث فرهنگی کشور وارد نشد. وی در این باره گفت: محافظت از میراث فرهنگی در زمان بحران‌های مسلحانه به چهار بخش تقسیم می‌شود. آثار تاریخی و طبیعی، یعنی همان عرصه‌های ثبت ملی شده که در فهرست میراث فرهنگی و میراث طبیعی به ثبت رسیده است، موزه‌ها و اموال فرهنگی تاریخی که در آنها نگهداری می‌شود، حریم تاریخی و بافت‌های تاریخی که بالغ بر ۱۹۰ بافت تاریخی شهری و چندین هزار روستای تاریخی را در بر می‌گیرد و در ضوابط بین‌المللی هرگونه اقدام آسیب‌رسان به عرصه آثار و پیرامون آن (که همان حریم است) ممنوع اعلام شده است.

وی افزود: در این چارچوب از ابتدای شروع این تهاجم آشکار که متأسفانه توسط رژیم‌هایی انجام می‌شود که ناقضان حقوق بین‌الملل هستند، در سراسر کشور پایش‌های میدانی لازم توسط همکاران استانی به صورت مستمر انجام می‌شود.

دارابی بیان کرد: تا این لحظه گزارشی که مبنی بر آسیب مستقیم به آثار تاریخی باشد نداشتیم، اما در مواردی مثل شهر تهران در حریم آثار و محدوده بافت تاریخی مواردی داشتیم که هرچند موجب آسیب مستقیم به آثار نشده است، اما در صورت تکرار می‌تواند در طی زمان موجب سست شدن بنیان‌های سازه‌ای و کالبدی آثار تاریخی شود.

تقاضا از یونسکو توسط تشکل‌های میراث فرهنگی

تشکل‌های میراث فرهنگی نیز از یونسکو خواستند با صدور بیانیه رسمی و هشدار به رژیم اسرائیل از تکرار فجایع فرهنگی صورت گرفته در دیگر کشورها در زمان جنگ جلوگیری شود.

جمعی از تشکل‌های میراث فرهنگی نامه‌ای به سرکار خانم اُدری آزوله، دبیرکل یونسکو در خصوص آسیب رسیدن به آثار و محوطه‌های تاریخی ایران در نتیجه جنگ با اسرائیل نوشتند.

بمباران شهرهای ایران که عموماً دارای انبوهی از بناهای تاریخی و آثار فرهنگی با قدمتی چند صد ساله و چند هزار ساله هستند همانند بمباران اماکنی در نزدیکی محوطه‌ی ثبت جهانی شده‌ی بیستون در غرب ایران، منجر به نگرانی عمیق ما در خصوص در خطر قرار گرفتن و آسیب رسیدن به بناها و محوطه‌های تاریخی و طبیعی و حفاظت از میراث‌فرهنگی ایرانیان شده است.

از این رو بر اساس وظیفه ذاتی سازمان یونسکو، ما نهادهای مدنی و سازمان‌های غیردولتی ایران از شما می‌خواهیم ضمن محکوم کردن این اقدامات غیرمسئولانه نسبت به یکی از کشورهای عضو با صدور بیانیه رسمی و هشدار به رژیم اسرائیل و همچنین استفاده از ابزارهای اجرایی الزام‌آور بین‌المللی از جمله ارجاع موضوع به شورای امنیت در صورت تکرار این اقدامات، با تشکیل کمیته‌های نظارتی و ارسال فوری کارشناسان آن سازمان به ایران از تکرار فجایع فرهنگی صورت گرفته در دیگر کشورها در زمان جنگ جلوگیری کنید.

بررسی وضعیت ایمنی و حافظت آثار تاریخی موزه‌ها

موزه‌ها تعطیل شدند و مدیران موزه‌ها اقدام به حفاظت از اشیای تاریخی آنها کردند. برخی از تصاویر منتشر شده از این نوع حفاظت‌ها نشان می‌دهد که یا خیلی خوب عمل کرده‌اند و یا برخی جاها محافظت خیلی هم استاندارد نبوده است. مانند کاخ گلستان که لوسترهایش را با مشما پوشانده‌اند عوض باز کردن لوستر و پایین آوردن آنها.

در این میان علی دارابی، قائم‌مقام وزیر و معاون میراث‌فرهنگی کشور با حضور در مجموعه میراث جهانی کاخ گلستان و موزه ملی ایران از نزدیک به بررسی وضعیت ایمنی و حفاظت آثار و اشیا تاریخی آن‌ها پرداخت.

وی خاطرنشان کرد: بازگشایی موزه‌ها و ابنیه تاریخی در هر استان تابع شرایط مصوبه شورای تأمین آن استان است.

حالا قرار است موزه‌ها از شنبه به روال عادی برگردد، اما هنوز اعلام رسمی نشده است. با این وجود دوستداران میراث فرهنگی همچنان پیگیر حمایت یونسکو هستند. از طرفی مردم به شهرهایشان برگشته‌اند و حتماً قدردان میزبانانشان در صنعت گردشگری هستند.